![]() ![]() |
Blog > Komentarze do wpisu
PŁEĆ KULTUROWA I POKREWIEŃSTWO: notatki z artykułu (2)
A. KRYTYCZNY PRZEGLĄD DYCHOTOMII ANALTYCZNYCH Dychotomie, które wyznaczały kierunek większości prac dotyczących zagadnienia płci kulturowej, badań dotyczących pokrewieństwa, rodziny etc. wszystkie te dychotomie wskazują w zasadzie na jedno i to samo źródło różnicy pomiędzy kobietami i mężczyznami; natura – kultura domowe – publiczne produkcja – reprodukcja Stosując te dychotomie, przyjęto, że są one czymś co strukturyzuje relacje pomiędzy kobietami i mężczyznami (wszędzie, we wszystkich społecznościach). A skoro tak, to można je traktować jako uniwersalne wyjaśnienie nierówności między płciami. Natura – kultura/ domowe – publiczne Te dwie dychotomie pochodzą z tej samej intuicji socjologicznej: sfera społeczna łączona zazwyczaj z mężczyznami (sfera publiczna) znajduje się w centrum i jest otaczana przez sferą łączoną z kobietami; ponieważ znajduje pozycje centralną to przypisuje jej się kulturowo wyższą wartość- krytyka (koniec lat 70 i początek 80-tych: Carol MacCormack, Marilyn Strathern): pytanie o to na ile stosowanie tej dychotomii analitycznej jest przydatne w badaniach nad różnymi społecznościami i kulturami? Wskazały na ogromne zróżnicowanie znaczeń związanych z płcią kulturową, której w żaden sposób owe dychotomie nie oddają; błędne założenie o uniwersalności dychotomii + błędne założenia co do innych społeczności sprzężone są z błędnymi założeniami o homogeniczności koncepcji naszej kultury+ pojęcie natury jako pojęcie zmienne historycznie; w dychotomii brakuje więc dynamiki historycznej Dychotomia natura-kultura wykorzystuje symboliczno-strukturalistyczną perspektywę Levi-Straussa; dychotomia domowe-publiczne wykorzystuje zaś podejście strukturalno-funkcjonalistyczne; Dychotomia analityczna domowe-publiczne w celu wyjaśnienia powszechnego utożsamiania kobiet z życiem domowym, a mężczyzn z życiem publicznym; wyjaśnienie asymetrii płci; - utożsamianie kobiet ze sferą domową ze względu na ich rolę matek; - wpływ ideologii, wiktoriańskie dziedzictwo, które ujmują płeć w kategoriach dychotomii i przeciwieństw Dychotomia ta nadal funkcjonuje jako sposób wyjaśniania nierówności między płciami. Stwierdzenie, że kobiety pochłonięte są czynnościami domowymi, ponieważ są matkami to tautologiczna definicja tego, co domowe. Sferę domową definiuje się w odniesieniu do relacji matka-dziecko, a zatem znów poszukiwanie przyczyn nierówności, różnic między płciami w tym co naturalne i biologiczne; przyjęcie, że biologiczne macierzyństwo wyjaśnia uniwersalne zjawisko niższego wartościowania kobiet; Reprodukcja – produkcja Czerpie z marksistowskiej teorii płci kulturowej. - teoria Claude’a Meillassouxa: analiza rodziny wbudowana w marksistowską analizę imperializmu; zwrócenie uwagi na kontrolę środków produkcji; tam, gdzie reprodukcja wspólnoty domowej zależy od rozmnażania się ludzi, tam kobiety stanowią środek reprodukcji; w społ. kapitalistycznych, kapitał sam nie może reprodukować siły roboczej, wobec czego kobiety nadal stanowią środki reprodukcji; (pominięcie działań produkcyjnych kobiet) - reprodukcja zrównana z kobiecymi działaniami w gospodarstwie domowym; pominięcie działań reprodukcyjnych mężczyzn - trzy różne pojęcia reprodukcji: społeczna, reprodukcja siły roboczej, reprodukcja biologiczna - usytuowanie procesu tworzenia gender w procesach reprodukcji; produkcja jako niezależna od kwestii płci kulturowej środa, 30 kwietnia 2008, e_astanis
|